ABC analizi nədir?
ABC analizi — məhsulları, müştəriləri və ya digər obyektləri biznes üçün dəyər və əhəmiyyətinə görə üç qrupa bölən metoddur. Metod İtalyan iqtisadçısı Vilfredo Pareto tərəfindən 1896-cı ildə kəşf edilən 80/20 qaydasına əsaslanır: gəlirin 80%-i məhsulların 20%-i tərəfindən yaradılır.
ABC kateqoriyaları (düstur)
- A qrupu — ən dəyərli məhsullar: satışın təxminən 80%-ini təmin edir, adətən məhsul çeşidinin 15–20%-ni təşkil edir.
- B qrupu — orta dəyərli məhsullar: satışın 15%-ini təmin edir, çeşidin 30%-ni təşkil edir.
- C qrupu — aşağı dəyərli məhsullar: satışın yalnız 5%-ini təmin edir, çeşidin 50–65%-ni təşkil edir.
Düstur: Hər məhsul üçün illik dövriyyəni hesablayın → azdan çox sıralayın → kumulyativ faizi hesablayın → A (0–80%), B (80–95%), C (95–100%) qruplarına ayırın.
Anbar və satışda ABC analizinin tətbiqi
Anbar idarəçiliyində ABC analizi stok səviyyələrini, sifariş tezliyini və anbar yerləşməsini optimallaşdırmağa imkan verir:
- A məhsulları — sıx nəzarətdə saxlayın, qəfil bitməməsi üçün minimum səviyyə müəyyən edin, giriş-çıxış zonasına yaxın yerləşdirin.
- B məhsulları — orta nəzarət, standart sifariş zamanı.
- C məhsulları — minimum nəzarət, böyük həcmdə nadir sifariş, anbarın uzaq zonalarında saxlaya bilərsiniz.
Finex ERP-də ABC analizi
Finex ERP Anbar modulunda hər məhsul üçün avtomatik ABC analizi hesablanır. Sistem satış dövriyyəsini, ortalama stok qalığını və mənfəətliliyi birlikdə qiymətləndirir, A/B/C qrupları real-time yenilənir. Hesabatlar bir kliklə Excel formatında yüklənir. Finex ERP Anbar modulu haqqında daha ətraflı.